Karkonosze
10 wpisów z tym tagiem
Szare eminencje turystyki górskiej
Czy dzisiejszy krajobraz polskich gór – z wieżami widokowymi, wytyczonymi szlakami, leśnymi drogami i punktami widokowymi – to wyłącznie dzieło natury i współczesnej turystyki? A może w dużej mierze zawdzięczamy go dawnym rodom arystokratycznym?
Czytaj dalej →
Porozmawiajmy o... Początki turystyki w Karkonoszach
Pierwsi „prawdziwi" turyści w Karkonoszach Czy pierwszymi turystami w Karkonoszach byli kuracjusze z Cieplic, którzy z nudów ruszali w góry między kąpielami? A może Michał Radziwiłł, wjeżdżający na Śnieżkę konno? W tym odcinku rozmawiamy o początkach turystyki w Karkonoszach: o paniach wnoszonych w lektykach, śmiertelnych wypadkach, pasterzach dorabiających na goszczeniu wędrowców i o kaplicy na Śnieżce, od której wszystko się zaczęło.
Czytaj dalej →
Kto mieszkał w Karkonoszach? Część 2: W górach
W poprzednim odcinku przyglądaliśmy się dawnym mieszkańcom północnych Karkonoszy – od joannitów w Cieplicach po rozproszone wsie laborantów i tragarzy lektyk. Dobrze jest znać dawnych mieszkańców naszych ulubionych gór, nawet jeśli ślady po nich zostały zatarte. Poznaliście już Johanna – wyobrażonego przeze mnie przewodnika ze Szklarskiej Poręby z księgą pełną wpisów zachwyconych pań noszonych po Karkonoszach w lektykach. Dziś wrócimy do tematu karkonoskich baud: zobaczymy, czym były, jak się w nich żyło, co jadło, czym goszczono turystów. Zajrzymy do dawnej Strzechy Akademickiej i do Luční Boudy. Poznamy Hildę, córkę karczmarza z Hampelbaude. Wracamy w Karkonosze!
Czytaj dalej →
Kto mieszkał w Karkonoszach? Część 1: U podnóża gór
Kto mieszkał w Karkonoszach, zanim stały się modne? W tym odcinku Górskich Historii odkrywamy dawnych mieszkańców Karpacza, Szklarskiej Poręby i całych Karkonoszy. Dowiecie się, kim byli laboranci, jak powstały karkonoskie wsie i skąd wzięli się pierwsi przewodnicy górscy. Poznamy codzienne życie ludzi gór — tych, którzy wyrąbywali lasy, topili szkło, wyrabiali ziołowe mikstury i przyjmowali pierwszych turystów.
Czytaj dalej →
O górskich demonach
W górach wyobraźnia pracuje na wysokich obrotach. W lasach słychać podejrzane trzaski, mgła przybiera niepokojące kształty, a skały potrafią wyglądać jak różne zwierzęta i potwory. I skoro w obecnych czasach sceptycyzmu i kultu nauki zdarza się nam "przestraszać się" na szlaku, to co dopiero musiało się dziać kilka wieków temu, kiedy ludzie szczerze wierzyli w istnienie rozmaitych demonów i upiorów! W tym odcinku zajmiemy się polskimi diabłami górskimi. Zastanowimy się, jaki duch jest największym celebrytą i dlaczego. Przyjrzymy się genezie górskich wierzeń w istoty magiczne. Ostrzegam: jeśli czujecie czasem, że ktoś Was w górach obserwuje, ten odcinek może wzmóc to odczucie...
Czytaj dalej →
Górskie trendsetterki. Jak kobiety w XIX wieku promowały turystykę
Kobiety miały dużo do powiedzenia jeśli chodzi o rozwój turystyki górskiej w naszym kraju. Nie tylko po górach chodziły, ale też brały udział w formowaniu się zwyczajów i zachowań, które znamy do dziś. Sam fakt, że pierwsze polskie przewodniki po Karkonoszach i Tatrach napisały kobiety, świadczy o tym, jak ważny był żeński głos w kwestii popularyzacji turystyki i konkretnych górskich pasm. Odcinek składa się z dwóch części. W każdej z nich omawiam jeden ze wspomnianych pierwszych górskich przewodników. Wpisuję je we współczesny im kontekst. Szukam też pewnych schematów turystycznych zachowań, które omawiane książki przemycają. I zdradzę Wam tu od razu, że z perspektywy kobiecej motywem przewodnim chodzenia po górach jest... przyjemność ;)
Czytaj dalej →
Śnieżka i XVII-wieczne „daleko jeszcze?”. Wrażenia pierwszych karkonoskich turystów
Turystyka w Karkonoszach zaczęła się wcześnie, bo już w XVI wieku. Chodzono wtedy głównie na Śnieżkę, a na podstawie wpisów z ksiąg pamiątkowych można zapoznać się z wrażeniami najstarszych karkonoskich turystów. Byli oni wyjątkowo marudni, a chodzili w góry m.in. żeby spotkać legendarnego Rubezala. Istotnym miejscem dla rozwoju ruchu turystycznego w Karkonoszach były Cieplice, a konkretnie cieplickie uzdrowisko, do którego zjeżdżali ważni goście z całego świata.
Czytaj dalej →
Kolejką na szczyt
W tym odcinku podcastu opowiadam o historii kolejek górskich i ich wpływie na turystykę w górach. Dowiecie się, kiedy powstała pierwsza kolejka górska i dlaczego niektóre projekty, jak budowa kolei zębatej na Świnicką Przełęcz, nie zostały zrealizowane. Poruszam także temat narciarstwa i jego związku z nowoczesną infrastrukturą w górach. Opowiadam o pierwszych kolejach zębatych, lektykach używanych w dawnych czasach oraz innowacjach, które zmieniły sposób eksploracji gór. Omawiam również kontrowersje związane z "turystyką wyciągową" oraz jej wpływ na środowisko i lokalne społeczności.
Czytaj dalej →
Schroniska, piwo i parówki… czyli dawne wędrówki po Karkonoszach
Czy wiesz, że w XIX wieku na Śnieżkę rocznie wchodziło nawet 50 tysięcy turystów? W tym odcinku Górskich Historii opowiem o początkach turystyki w Karkonoszach. Dowiesz się, jak rozwój kolei wpłynął na popularność tych gór, jakie były pierwsze schroniska i dlaczego niektóre przewodniki zalecały rozpoczęcie wędrówki na Śnieżkę od Jeleniej Góry. Odkryjesz, jak turyści bawili się w schroniskach, co jadali, jakie piwa pili, i dlaczego krytykowano łatwy dostęp do Śnieżki. Zobaczysz, jak dawniej wyglądały góry, jaką rolę odgrywały baudy i kto decydował się na podróż lektyką.
Czytaj dalej →
Jak po wojnie oswajano polskie Sudety
W tym odcinku poruszam temat skomplikowanego procesu polonizacji Sudetów po zakończeniu II wojny światowej. Dowiecie się, jak ówczesne władze i społeczeństwo polskie starały się oswoić region, który jeszcze przed 1945 rokiem był niemiecki. Usłyszycie, dlaczego Karpacz zaczął przypominać Zakopane, jak zmieniono nazewnictwo oraz jak wyglądała sudecka turystyka tuż po wojnie. Jak to się stało, że kiedyś niemieckie Sudety są teraz nieodłączną częścią polskiego krajobrazu? Posłuchajcie!
Czytaj dalej →